8 điều bố mẹ không nên nói với con

Việc bố mẹ quát lên: 'Con chẳng được cái tích sự gì cả' sẽ khiến con mất tự tin, thu mình lại và không dám thử thách bản thân.

1. Không được, cái này con chưa làm được

Khi con mon men lại gần nồi cơm điện, định xúc cơm. Bố vội chạy lại gần đuổi con ra và nói: "Không được, cái này con chưa làm được". Câu nói đã khiến ý thức muốn được lao động, muốn được thử thách điều mới mẻ, muốn được giúp bố mẹ của con... đều tan biến.

Thay vì hành động như vậy, hãy cầm lấy tay con, dạy con biết cách làm thế nào. Với cách này, con sẽ được trải nghiệm, có cảm giác mình đã làm được mà không gặp nguy hiểm. Đồng thời, khi vừa hướng dẫn con, bố mẹ còn có thể giải thích cho con vì sao phải cẩn thận. 

3. Con chẳng được việc gì cả

Khi con làm vỡ cốc, đổ nước... nhiều bố mẹ hay quát lên: "Con chẳng được cái tích sự gì cả" hoặc "Con lại làm đổ rồi". 

Nếu trẻ thất bại vì tay con yếu, vì kỹ năng chưa thành thạo thì thất bại là cơ hội để trẻ luyện tập thêm. Nếu trẻ lỡ tay vì không cẩn thận thì thất bại cho thấy suy nghĩ của trẻ vẫn chưa đủ chín chắn. Trường hợp nào cũng vậy, câu nói: "Con chẳng được việc gì cả" sẽ đóng sập cánh cửa tương lai của bé lại, khiến bé mất tự tin, thu mình lại, không dám thử thách.

Trẻ em Nhật tự lập từ sớm.

2. Nhanh lên nào, nhanh lên nào

"Nhanh lên. đến giờ mẹ đi làm rồi", "Nhanh lên, đến giờ đi ngủ rồi"... là những câu nói mà nhiều người quen dùng để giục bé làm một việc gì đó. Vấn đề là không phải là trẻ chậm chạp mà do tốc độ suy nghĩ, đối tượng suy nghĩ của trẻ khác người lớn mà thôi.

Việc nói với con "nhanh lên nào, nhanh lên nào" chỉ khiến trẻ bấn loạn, không biết phải làm gì. Thay vào đó, hãy đưa ra các câu hỏi gợi ý bé các bước tiếp theo. Chẳng hạn:

- Bây giờ là giờ chuẩn bị làm gì nhỉ? Nếu là giờ chuẩn bị đi ngủ, sao con chưa vào giường? 

- Bây giờ mặc quần áo xong rồi thì ra đi giày nhé. Mẹ chuẩn bị xong rồi đi học ngay thôi.

3. Mẹ/bố đang bận, để tí nữa nhé

Khi con muốn nói chuyện mà bố mẹ lại đáp lại con bằng một câu như: "Mẹ/bố đang bận, chờ tí" hoặc lơ con đi thì với trẻ, không có điều gì tổn thương hơn thế.

Nếu thật sự bố/mẹ đang bận, hãy nói với con rằng: "Bây giờ bố/mẹ đang làm việc này, chờ bố/mẹ một chút, mẹ sẽ nói chuyện với con nhé". Cùng là một câu nói để "hoãn binh" nhưng cách nói này sẽ khiến bé không bị tổn thương. Tuy nhiên, hãy cố gắng sắp xếp công việc để lắng nghe điều con nói ngay lúc đó vì nếu để lúc sau, có thể bé sẽ không còn muốn chia sẻ nữa. 

4. Tại bố mày đấy/Tại mẹ mày đấy

Khi cả nhà để quên đôi giày của con trên ô tô hoặc ở đâu đó, nhiều người có thói quen nói: "Tại mẹ mày/bố mày quên đấy". Như vậy, dù không cố ý thì người lớn cũng dạy trẻ thói quen đổ lỗi cho người khác. Và lần sau, mỗi khi có gì sai sót, trẻ sẽ buông ngay câu: "Tại bố/mẹ đấy". Điều quan trọng là dạy cho trẻ thói quen tự chịu trách nhiệm với hành động, biết cách quản lý đồ đạc của mình từ bé.

Tình yêu của con dành cho bố mẹ là vô điều kiện.

5. Con phải ngoan, phải chơi vui vẻ với các bạn đấy nhé

Đây là yêu cầu quá sức với trẻ. Ngay với cả người lớn, hoà đồng được với tất cả mọi người cũng rất khó khăn huống chi là trẻ. Và nhất là khi trẻ đang trong giai đoạn học cách thiết lập các mối quan hệ, nếu không cho trẻ đánh nhau, giành đồ với bạn bè thì trong tương lai, trẻ sẽ không biết phải ứng xử thế nào khi có xích mích với bạn bè.

6. Chỉ hôm nay thôi đấy nhé, chỉ lần này thôi đấy nhé

Khi đi siêu thị, trẻ đòi bố mẹ mua quần áo hay món đồ nào đó, bố mẹ tặc lưỡi mua và sau đó thì nói: "Hôm nay thôi đấy nhé, lần này thôi đấy nhé". Việc dạy con biết kìm nén là điều quan trọng nhưng một khi bố mẹ đã cho con phá lệ một lần thì con sẽ biết phá lệ lần thứ 2. Chính vì vậy, đừng bao giờ nói với con: "Chỉ hôm nay thôi đấy nhé".

7. Nói nhiều quá, hỏi nhiều quá

Trẻ con hay nói luôn miệng, hỏi luôn miệng, nhiều khi cùng một câu hỏi mà con hỏi đi hỏi lại suốt mấy lần. Nhiều người không chịu được đã mắng con: "Hỏi nhiều quá, mẹ vừa trả lời rồi còn gì". Chính trẻ con cũng không biết tại sao lại muốn hỏi nhiều lần thế nhưng thái độ gắt gỏng của mẹ sẽ khiến bé sợ nói ra những suy nghĩ của mình vì sợ bị mẹ mắng.

8. Con ngoan, con học giỏi bố/mẹ mới yêu

Tình yêu của bố/mẹ dành cho con mà gắn với điều kiện như vậy sẽ khiến trẻ hiểu nhầm rằng thành tích sẽ đổi được đồ chơi, quần áo và tình yêu từ bố/mẹ. Một đứa trẻ dù bị bố/mẹ mắng hay đánh đòn đến phát khóc vẫn ôm chặt lấy chân bố/mẹ - đó là vì con yêu bố/mẹ vô điều kiện. Vì vậy, dù là trong lời nói, bố/mẹ cũng đừng bao giờ lấy tình yêu của mình ra làm điều kiện trao đổi. Tình yêu của bố mẹ không phải là đích để con vươn tới, nó phải là bàn đạp và bệ đỡ để con vươn tới thành công.

How to Raise a Reader

For some people, the warmest memories from childhood come from being read a great story. But reading to children does more than create warm memories. It develops children’s language skills and increases their ability to succeed in school and, later, work.
A new report by the American Academy of Pediatrics says reading aloud is so important that parents should start as soon as their children are born. And they should continue to read aloud even after their children can read by themselves.
Doctors say parents should read books that are not too long and on the right age level so children will not lose interest. They say parents should also point to and talk about pictures in books for infants. For young children, parents should ask questions about the book.
The AAP report also suggests that doctors offer books in the waiting rooms of their offices. During regular checkups, doctors can then watch a child’s language and literacy development, as well as the parent-child relationship.
One mom in Washington, DC says she has seen the benefits of reading to her children.
“Why are children’s books so important?”
“Oh my gosh! We read books every day.”
Elizabeth Lyttleton has three daughters. They are ages 10, eight and two-and-a-half. Ms. Lyttleton says all her children learn from books – but in different ways.
“I watch the language in my two-and-a-half-year-old, who is now getting a big language explosion, so much of it comes from the books that she reads. So much of her capacity to identify the world around her comes from books that we read together. With my 8-year-old, it’s now the broadening horizons. The oldest now truly reads for pleasure and can get absolutely lost in young adult books.”

Do children still read for fun?

But children like Ms. Lyttleton’s daughters are becoming increasingly rare. Researchers find that the number of children who read for fun is dropping fast.
The company Scholastic is a major U.S. publisher of children’s books. Every two years, Scholastic publishes a report on American reading attitudes and habits. The 2015 report says only 31 percent of children in the U.S. read a book for fun almost every day. Four years ago that number was more than double.

Ways to raise readers

Scholastic also identifies some ways to develop a love of reading in a child. One is simply to have books in the home.
Elizabeth Lyttleton, the mother of three, was lucky. Her mother wrote and illustrated children’s books, so the family always had plenty to read.
“We had bookshelves full of, full of … full of kids' books. And they’re still there when we go to my mom’s house.”
Another way to develop a reading habit in children is to read to them. Researchers from the Scholastic company found that 80% of children surveyed -- of all ages -- say they love being read to. And children ages six to 11 whose parents do not read to them anymore say they miss it.
The Scholastic report also suggests permitting children to choose their own books. Of all the six to 17-year-olds in the Scholastic study, more than 90% said their favorite books are the ones they chose for themselves.



Funny is good

A book does not have to be serious to be good for kids.
Elizabeth Lyttleton says one of her children’s favorite books is called “Four Hens and a Rooster.” It is a big picture book about hens that must defend themselves against a bullying rooster who is trying to take over the farm.
Ms. Lyttleton says the story is awesome and empowering in a bizarre way.
“It is hilarious and awesome and in a really bizarre way super empowering to little girls. My oldest now will read it to the youngest. And … and … she gets it. She sees the adult humor in it but is also getting the power message in it.”
Amanda Ingram is a fifth grade teacher in Washington, D.C. She says the book “Holes” is popular with her students, many of whom are African-American. She says the book is funny but it also deals with big social issues.
“But the book that I’ve noticed has really made an impact on students is the book ’Holes’ by Lewis Sachar. The book is really funny but also very serious. It touches on race relations and economic struggles as well as environmental issues. And I’ve noticed that the students really connect with the character and really learn a lot from his experience.”
According to Scholastic, 70% of kids in the U.S. between ages six and 11 want to read books that are funny. The same study found that 54% of children want books that allow them to use their imaginations, and 41% want to read a book with a good mystery or problem to solve.

Not just for children

Of course, adults can enjoy children’s books, too. And many adults find that the books they read as children taught them lessons they still remember.
Amanda Ingram, the fifth grade teacher, says her favorite children’s book is “The Little Prince.” She says it introduced her to big philosophical ideas.
“And my favorite children’s book is ‘The Little Prince’ by Antoine de Saint-Exupéry. This book has special meaning to me because my mother was a French teacher when I was growing up and so she read it to me in both English and French and it was the first time that I was exposed to these kinds of bigger ideas of philosophy. And I think that it just has these great world topics and lessons that kids can learn at a young age but they can also revisit the book at an older age.”
Vera Song is also a teacher in Washington, D.C. The book “Around the World in 80 Days” by Jules Verne left a deep mark on her. She says it taught her she needed to be brave and adventurous if she wanted to travel the world. She says she thought of this book often as she traveled from China to the United States to become a teacher.
“So, he decides, like, ‘I’m going to do it.” So, he travels a lot. And that just inspires me. Like, it’s time to take the challenge and be open-minded. The world is large. So, I think that is a meaningful book to me.”
Did you have a favorite children’s book when you were little?If you have children in your life, what do they like to read? Please share in the comments section.
If you want to listen to the radio version, check it here